Tính từ đầu năm đến nay, hoạt động mua bán và sáp nhập (M&A) toàn cầu đã đạt giá trị 2,6 nghìn tỷ USD - mức cao nhất trong cùng kỳ kể từ thời đỉnh điểm của đại dịch Covid-19 vào năm 2021. Điều này phản ánh khát vọng tăng trưởng tại các tập đoàn cũng như ảnh hưởng mạnh mẽ từ làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI), bất chấp những bất ổn do thuế quan của Mỹ gây ra.
Theo dữ liệu từ Dealogic, số lượng M&A tính đến ngày 1/8 giảm 16% so với cùng kỳ năm ngoái, nhưng tổng giá trị lại tăng 28%. Mức tăng này chủ yếu nhờ vào các thương vụ lớn tại Mỹ, có giá trị vượt mốc 10 tỷ USD.
Trong số đó có thể kể đến đề xuất mua lại công ty đối thủ nhỏ Norfolk Southern trị giá 85 tỷ USD của Union Pacific Corp, cũng như vòng gọi vốn trị giá 40 tỷ USD của OpenAI do Tập đoàn Softbank dẫn dắt.
Diễn biến tích cực này đã phần nào giải tỏa áp lực đối với các ngân hàng đầu tư, những tổ chức từng kỳ vọng chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ tạo ra làn sóng M&A lớn. Tuy nhiên, các mức thuế mới và bất ổn địa chính trị đã khiến nhiều doanh nghiệp chần chừ, cho đến khi niềm tin được khôi phục nhờ sự thay đổi trong quan điểm của các ban điều hành doanh nghiệp và chính sách chống độc quyền rõ ràng hơn từ chính quyền.
“Hiện nay, lý do chính thúc đẩy các thương vụ là nhu cầu tăng trưởng và xu hướng này đang ngày càng mạnh mẽ”, ông Andre Veissid, lãnh đạo mảng Chiến lược và Giao dịch Dịch vụ Tài chính Toàn cầu tại EY chia sẻ với Reuters. Ông nhấn mạnh, dù là cơn sốt AI hay những thay đổi trong môi trường pháp lý, khách hàng của công ty đều không muốn bị bỏ lại phía sau trong cuộc đua này, và đó là yếu tố thúc đẩy hoạt động M&A.
So với tháng 8/2021, thời điểm thị trường M&A đạt 3,57 nghìn tỷ USD , thì tổng giá trị năm nay vẫn thấp hơn gần 1 nghìn tỷ USD, tương đương giảm 27%. Tuy nhiên, các chuyên gia tại JPMorgan Chase nhận định rằng làn sóng M&A lớn vẫn sẽ tiếp tục trong nửa cuối năm khi các lãnh đạo doanh nghiệp dần thích nghi với biến động thị trường.
“Giờ đây, mọi người đã quen với sự bất định. Hoặc có thể là độ khó lường sau cuộc bầu cử Mỹ trở nên... dễ đoán hơn”, ông Simon Nicholls, đồng lãnh đạo bộ phận Doanh nghiệp và M&A tại Slaughter and May nhận định.
Nếu như lĩnh vực y tế từng dẫn dắt làn sóng M&A sau đại dịch, thì trong hai năm gần đây, ngành công nghệ máy tính và điện tử đã trở thành điểm nóng của hoạt động sáp nhập tại Mỹ và Vương quốc Anh, theo thống kê từ Dealogic.
Trí tuệ nhân tạo được kỳ vọng sẽ tiếp tục thúc đẩy các thương vụ mới. M&A cũng gia tăng quanh mảng hạ tầng trung tâm dữ liệu, điển hình là thương vụ Samsung mua lại công ty Đức FlaktGroup chuyên cung cấp giải pháp làm mát trung tâm dữ liệu với giá 1,7 tỷ USD.
Tại khu vực châu Âu, Trung Đông và châu Phi (EMEA), thương vụ lớn nhất từ đầu năm là Palo Alto Networks mua lại công ty an ninh mạng CyberArk của Israel trị giá 25 tỷ USD, trong bối cảnh các mối đe dọa an ninh buộc doanh nghiệp phải đầu tư mạnh hơn vào phòng thủ mạng.
Và sau một thời gian đứng ngoài cuộc chơi, các quỹ đầu tư tư nhân cũng đã quay trở lại. Tiêu biểu là thương vụ 10 tỷ USD của Sycamore Partners nhằm thâu tóm Walgreens Boots Alliance, hay đề nghị nâng giá mua lại hãng sản xuất thiết bị khoa học Spectris từ Advent lên 6,4 tỷ USD.
Thị trường Mỹ tiếp tục là điểm đến lớn nhất cho hoạt động M&A, chiếm hơn một nửa tổng giá trị toàn cầu. Trong khi đó, khu vực châu Á - Thái Bình Dương chứng kiến giá trị giao dịch tăng gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái, vượt qua khu vực EMEA về tốc độ tăng trưởng.
