Tổng thống Hoa Kỳ Joe Biden đã chính thức giới thiệu Khuôn khổ Kinh tế Ấn Độ - Thái Bình Dương, hay còn gọi là IPEF, trong chuyến công du châu Á đầu tiên của ông, tiết lộ chiến lược kinh tế châu Á - Thái Bình Dương được chờ đợi từ lâu của Washington.
Hãy cùng xem xét thêm định nghĩa về Khuôn khổ Kinh tế Ấn Độ - Thái Bình Dương.
IPEF là gì?
Đây là một khuôn khổ do Hoa Kỳ dẫn đầu để các nước tham gia củng cố mối quan hệ và tham gia vào các vấn đề kinh tế,thương mại quan trọng mà khu vực quan tâm, chẳng hạn như xây dựng các chuỗi cung ứng có khả năng chống chọi với đại dịch hay các vấn đề phát sinh bất ngờ.
David Adelman, Giám đốc điều hành của Krane Funds Advisors và cựu đại sứ Hoa Kỳ tại Singapore, nói với CNBC: “Tôi nghĩ Tổng thống Biden đã chỉ ra rằng IPEF không nên được coi là sự khởi đầu của một thỏa thuận thương mại”. Đây cũng không phải là một hiệp ước bảo mật, không giống như nhóm Quad gồm bốn quốc gia Úc, Ấn Độ, Nhật Bản và Hoa Kỳ.
Đầu tiên, Hoa Kỳ sẽ hợp tác với 12 quốc gia ban đầu bao gồm các thành viên của Bộ tứ: Úc, Ấn Độ và Nhật Bản. IPEF cũng bao gồm bảy quốc gia ASEAN như Brunei, Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore, Thái Lan, Việt Nam, cũng như Hàn Quốc và New Zealand.
Washington đã nói rằng khuôn khổ sẵn sàng mở cửa cho những người tham gia mới.
“Đó là một tập hợp các quốc gia… nhưng chúng ta cần tự nhớ rằng đây không thực sự là một sự thay đổi về chính sách hay bước đột phá đối với thương mại xuyên Thái Bình Dương - đó là một khuôn khổ,” ông Adelman nhận xét.
Tại sao lại là Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương?
"Tương lai của nền kinh tế thế kỷ 21 sẽ phần lớn được viết ra ở Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương - trong khu vực của các bạn,” TT Joe Biden cho biết trong tuần này.
GDP tổng hợp của các nước tham gia chiếm 40% GDP toàn cầu.
Khoảng 60% dân số thế giới sống ở Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương và khu vực này dự kiến sẽ là khu vực có đóng góp lớn nhất cho tăng trưởng toàn cầu trong ba thập kỷ tới, chính quyền TT Biden chia sẻ.
Bộ trưởng Thương mại Gina Raimondo cho biết Mỹ muốn khôi phục vị thế lãnh đạo kinh tế của mình trong khu vực và đang “giới thiệu cho các nước Ấn Độ - Thái Bình Dương một giải pháp thay thế cho cách tiếp cận của Trung Quốc”.
Cố vấn an ninh quốc gia Hoa Kỳ Jake Sullivan cũng cho biết khuôn khổ cũng sẽ là nơi để Hoa Kỳ “tăng cường quan hệ với các đồng minh và đối tác vì mục tiêu tăng cường thịnh vượng chung”.
Adelman nói: “Chúng ta cùng phải công nhận rằng Mỹ đang tham gia tích cực vào thương mại ở châu Á và sử dụng tầm ảnh hưởng của mình để cùng đưa 12 nền kinh tế quan trọng này lại với nhau.”
Bốn nguyên lý chung của IPEF
Nói rõ hơn, các điều khoản cụ thể và chi tiết của khuôn khổ vẫn đang được xử lý. Nhưng để bắt đầu, đây là bốn nguyên lý chính của khung:
Nền kinh tế kết nối: các tiêu chuẩn và quy tắc cao hơn cho thương mại kỹ thuật số, chẳng hạn như luồng dữ liệu xuyên biên giới.
Nền kinh tế có khả năng phục hồi: các chuỗi cung ứng có khả năng phục hồi tốt trước những sự gián đoạn bất ngờ như đại dịch.
Nền kinh tế sạch: hướng tới các cam kết và dự án năng lượng xanh.
Kinh tế công bằng: thực hiện thương mại công bằng, bao gồm các quy tắc về thuế và ngăn chặn tham nhũng.
IPEF khác với các giao dịch thương mại trước đây
Khuôn khổ Kinh tế Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương vẫn còn “khá xa so với tham vọng được thể hiện tại thời điểm CPTPP ra mắt”, Julien Chaisse, giáo sư thương mại tại Đại học Thành phố Hồng Kông cho biết. “Nhìn chung, IPEF dường như công bố một loại khung ‘luật mềm’ với mức độ linh hoạt cao [cho phép] các thành viên chỉ đồng ý về một số quy tắc/trụ cột,” giáo sư Chaisse nói.
