Mặc dù là quốc gia xuất khẩu đường lớn thứ hai thế giới và là nhà cung cấp đường lỏng chính cho Trung Quốc, nhưng Thái Lan gần đây đã phải đối mặt với một trở ngại lớn liên quan đến các cáo buộc về vấn đề vệ sinh.
Sau quyết định tạm ngừng nhập khẩu đường lỏng, phía cơ quan quản lý Trung Quốc đã yêu cầu kiểm tra nghiêm ngặt hàng chục nhà máy sản xuất đường của Thái Lan trước khi cân nhắc việc mở lại đàm phán.
Động thái này đã có ảnh hưởng tiêu cực đến nhu cầu, đẩy lượng tồn kho gia tăng và thậm chí còn tác động đến cả thị trường toàn cầu, khiến giá đường trắng giảm xuống mức thấp nhất trong ba năm vào tháng 1/2025. Bởi lẽ, việc đình chỉ nhập khẩu dự kiến sẽ làm thay đổi cán cân nguồn cung, tác động đến cả nhà sản xuất và nước tiêu thụ đường lớn nhất thế giới.
Các lãnh đạo ngành đường Thái Lan đang thúc giục chính phủ tăng tốc thảo luận với Trung Quốc, nhấn mạnh rằng nhiều cơ sở sản xuất đã bắt đầu tuân thủ các yêu cầu ngay từ cuối tháng 1 vừa qua. “Ban đầu, chúng tôi ước tính mức thiệt hại vào khoảng 300-400 triệu baht, nhưng hiện tại con số có thể lên tới 1 tỷ baht. Rất nhiều lô hàng đang mắc kẹt ở cảng Trung Quốc và doanh nghiệp đều phải trả tiền phạt mỗi ngày”, ông Todsaporn Ruangpattananont, Chủ tịch Hiệp hội Sản phẩm Đường Thái Lan chia sẻ với Reuters.
Bản thân ông Ruangpattananont cho rằng một trong những lý do đằng sau lệnh cấm là Trung Quốc đang muốn bảo vệ các nhà sản xuất đường trong nước trước sự gia tăng nhập khẩu từ Thái Lan.
Năm 2024, Thái Lan là nhà cung cấp đường lỏng chính cho Trung Quốc với hơn 1,2 triệu tấn được xuất khẩu, theo công ty dịch vụ chuỗi cung ứng Czarnikow.
“Việc đưa ra cáo buộc về chất lượng đường của chúng tôi là vô lý. Trước đây chưa từng có bằng chứng nào về vấn đề chất lượng sản phẩm từ Thái Lan”, Chủ tịch Todsaporn Ruangpattananont nhấn mạnh.
Chính phủ Thái Lan đã gửi danh sách các nhà máy có giấy phép của Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Thái Lan (FDA), cùng các quy định an toàn thực phẩm hiện hành, cho Trung Quốc từ ngày 14/1.
Rangsit Hiangrat, Giám đốc Tập đoàn các nhà máy đường Thái Lan, đại diện cho 46 nhà máy trên toàn quốc, cũng lên tiếng kêu gọi chính phủ đẩy nhanh tiến trình đàm phán. “Các nhà máy đường Thái Lan đều đạt tiêu chuẩn quốc tế và xuất khẩu ra toàn thế giới”, ông Hiangrat nhấn mạnh rằng nhiều nhà máy sẵn sàng cho quá trình kiểm tra.
Nếu lệnh cấm không được dỡ bỏ, xuất khẩu đường của Thái Lan có thể giảm 1 triệu tấn trong năm 2025.
