Tăng trưởng kinh tế Trung Quốc mất đà khi phải đối mặt với thách thức nhân khẩu học

Nền kinh tế Trung Quốc đang bị đặt câu hỏi về nguy cơ giảm phát, sau khi một loạt dữ liệu kinh tế kém ấn tượng đã cho thấy đà tăng trưởng bị đình trệ có thể trở nên nghiêm trọng hơn do các vấn đề nhân khẩu học…

Dân số Trung Quốc có thể giảm xuống 1,313 tỷ người vào năm 2050 và dưới 800 triệu người vào năm 2100
Dân số Trung Quốc có thể giảm xuống 1,313 tỷ người vào năm 2050 và dưới 800 triệu người vào năm 2100

Trung Quốc đã kết thúc các biện pháp kiểm soát Covid-19 nghiêm ngặt vào tháng 12/2022 và sự phục hồi kinh tế đến nay đang dần mất đà. Tăng trưởng kinh tế 6,3% trong quý 2/2023 đánh dấu tốc độ tăng trưởng chỉ vào khoảng 0,8% so với quý 1, chậm hơn so với tốc độ 2,2% hàng quý được ghi nhận trong ba tháng đầu năm.

Lĩnh vực bất động sản phải vật lộn để phục hồi, trong khi xuất khẩu sụt giảm do nhu cầu toàn cầu suy yếu.

Một trong những thách thức lớn ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế tại Trung Quốc, theo ông David Mann, nhà kinh tế trưởng khu vực châu Á-Thái Bình Dương, Trung Đông và châu Phi tại Viện Kinh tế Mastercard, là vấn đề nhân khẩu học: “Nếu quay trở lại 10, 20 năm trước ở Trung Quốc, rất nhiều diễn biến tăng trưởng đã hoàn toàn đến từ việc có nhiều người xuất hiện hơn mỗi năm – đó là sự đóng góp của lao động chứ không phải vốn hay năng suất”.

Trong bốn thập kỷ qua, mô hình thâm dụng lao động (một tỷ lệ lớn công dân trong độ tuổi lao động) đã giúp Trung Quốc chuyển đổi từ nền kinh tế nông nghiệp sang một xã hội công nghiệp với mức sống và thu nhập cao hơn. Tuy nhiên, sự thay đổi nhân khẩu học hiện nay đã đặt ra một dấu hỏi về con đường tăng trưởng cũng như tiềm năng thị trường và lực lượng lao động trong tương lai.

Tuy nhiên, xu hướng suy giảm dân số trong những năm trở lại đây đang là áp lực đối với nền kinh tế thứ hai thế giới. Lực lượng lao động già hóa và tình trạng thiếu thành viên trẻ tuổi do dân số giảm có thể khiến các doanh nghiệp gặp khó khăn trong việc tìm kiếm nguồn lao động mà họ cần để đáp ứng nhu cầu. Vì một số doanh nghiệp phụ thuộc nhiều vào lao động chân tay hơn, do vậy một số ngành nghề nhất định sẽ chịu ảnh hưởng nghiêm trọng, điển hình là sản xuất và xây dựng. Sự suy giảm lực lượng lao động cũng sẽ dẫn tới các mức gia tăng chi phí lao động, khiến các công ty Trung Quốc khó cạnh tranh hơn trên thị trường toàn cầu.

Chinas-Population-Decline-1.jpg
Sự sụt giảm trong dân số Trung Quốc

Về khía cạnh thị trường, dân số giảm có thể dẫn đến quy mô thị trường bị thu hẹp với ít khách hàng hơn, kéo theo sự sụt giảm nhu cầu về hàng hóa và dịch vụ, có khả năng gây tổn hại đến tăng trưởng kinh doanh của đất nước. Một xã hội già hóa có thể dẫn đến việc giảm chi tiêu của người tiêu dùng, do người già ít có xu hướng tiêu tiền hơn người trẻ – hay còn được gọi là “hiệu ứng cơ cấu tuổi”.

Mặc dù vậy, nếu nhìn vào mặt tích cực, việc giảm quy mô dân số có thể nâng cao thu nhập bình quân đầu người, giảm tỷ lệ thất nghiệp và nâng cao mức thu nhập khả dụng, từ đó giúp thúc đẩy một thị trường nội địa vững mạnh. Chính phủ Trung Quốc cũng đã hướng nền kinh tế hướng tới thị trường nội địa với chiến lược lưu thông kép và đầu tư vào các sản phẩm có giá trị gia tăng cao hơn.

Mặc dù khó có thể đảm bảo rằng Trung Quốc sẽ sớm đạt được GDP bình quân đầu người ngang bằng với Mỹ (Thu nhập bình quân đầu người của Trung Quốc thấp hơn Mỹ khoảng 6 lần), nhưng vẫn còn nhiều cơ hội đáng kể cho hoạt động kinh tế, tài sản hộ gia đình và mức tiêu dùng địa phương.

Trung Quốc dự kiến ​​sẽ công bố dữ liệu lạm phát vào ngày 9/8, cung cấp thêm manh mối về quỹ đạo phục hồi của đất nước. Trong đó, du lịch nội địa được cho là điểm sáng hiếm hoi. Theo Bộ Văn hóa và Du lịch, cư dân thành thị đã tăng hơn gấp đôi chi tiêu cho du lịch trong nửa đầu năm nay so với một năm trước lên mức 1,98 nghìn tỷ nhân dân tệ (280 tỷ USD).

“Sự phục hồi du lịch nội địa ở Trung Quốc, chứng kiến lượng người tham gia các dịp lễ tăng lên ngang bằng hay thậm chí vượt mức của năm 2019. Nhưng nhìn chung chi tiêu bình quân đầu người vẫn chưa đạt được như kỳ vọng”, nhà kinh tế David Mann nhận định.

Xem thêm

Trung Quốc “loay hoay” cải thiện tình trạng già hoá dân số

Trung Quốc “loay hoay” cải thiện tình trạng già hoá dân số

Trung Quốc sẽ ban hành các chính sách để thúc đẩy tỷ lệ sinh, vào thời điểm các nhà hoạch định chính sách lo ngại rằng sự sụt giảm dân số sắp xảy ra của Trung Quốc có thể gây tổn hại sâu sắc cho nền kinh tế lớn thứ hai thế giới.

Có thể bạn quan tâm

Tương lai Nvidia và ngành AI sẽ ra sao khi thiếu Jensen Huang?

Tương lai Nvidia và ngành AI sẽ ra sao khi thiếu Jensen Huang?

Những bê bối xoay quanh nhà sáng lập Jensen Huang đặt Nvidia trước bài toán đầy thách thức, đồng thời làm dấy lên lo ngại về sự ổn định của hệ sinh thái AI toàn cầu và trở thành yếu tố mới thúc đẩy Trung Quốc đẩy nhanh nỗ lực tự chủ công nghệ…

Ông Jensen Huang từ chức CEO Nvidia, CFO Colette Kress lên tạm quyền

Ông Jensen Huang từ chức CEO Nvidia, CFO Colette Kress lên tạm quyền

CEO Nvidia Jensen Huang đã dành hơn 3 thập kỷ xây dựng Nvidia, doanh nghiệp giúp ông trở thành một trong những nhân vật quyền lực nhất ngành công nghệ toàn cầu. Nhưng những cáo buộc gây chấn động vừa qua đang đe dọa toàn bộ di sản mà ông dày công gây dựng…

Bên trong một cửa hàng làm móng QQ Nail tại Mỹ

Nền kinh tế làm đẹp “đổ bộ” trung tâm đô thị Mỹ

Từ tiệm làm móng, spa làm đẹp cho đến phòng gym và trung tâm chăm sóc sức khỏe, các mô hình kinh doanh phục vụ nhu cầu cải thiện ngoại hình - thể chất đang phát triển nhanh chóng, chiếm lĩnh mặt bằng bán lẻ và làm thay đổi diện mạo các đô thị Mỹ….

Rào cản lớn nhất của ASEAN không còn là thuế quan

Rào cản lớn nhất của ASEAN không còn là thuế quan

Dù đã trở thành điểm đến hấp dẫn của dòng vốn đầu tư và các chuỗi cung ứng toàn cầu, nhưng khu vực ASEAN vẫn chưa khai thác hết tiềm năng của một thị trường thống nhất do những rào cản phi thuế quan, thủ tục hải quan phức tạp và quy định thiếu đồng bộ giữa các quốc gia thành viên…

Năm khó của các tập đoàn hàng xa xỉ

Năm khó của các tập đoàn hàng xa xỉ

Các tập đoàn hàng xa xỉ hàng đầu thế giới như Hermès, LVMH và Kering đều đang chịu sức ép lớn trong bối cảnh bất ổn tại Châu Âu, xung đột Trung Đông kéo dài và người tiêu dùng toàn cầu ngày càng thắt chặt chi tiêu…

Bà Christine Lagarde sẽ rời vị trí Chủ tịch Ngân hàng Trung ương Châu Âu (ECB) vào ngày 7/2/2027

ECB khởi động cuộc đua tìm người kế nhiệm bà Christine Lagarde

Cuộc đua tìm tân Chủ tịch Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) chính thức khởi động, trong bối cảnh các nước Khu vực đồng Euro đang chạy đua đề cử ứng viên và thương lượng nhiều vị trí cấp cao tại cơ quan này trước những thay đổi nhân sự lớn trong năm 2027…

Các hãng trà sữa Trung Quốc muốn lấn sân sang làm thời trang

Các hãng trà sữa Trung Quốc muốn lấn sân sang làm thời trang

Các chuỗi trà sữa lớn của Trung Quốc đều đang nỗ lực đẩy mạnh chiến dịch hợp tác với người nổi tiếng, nhãn hàng thời trang hay biểu tượng văn hoá để tạo sức hút cho sản phẩm, mở rộng tệp khách hàng và củng cố hình ảnh thương hiệu…

Người tiêu dùng Hàn Quốc tìm lại hương vị thực phẩm truyền thống

Người tiêu dùng Hàn Quốc tìm lại hương vị thực phẩm truyền thống

Những sản phẩm từng bị ngừng kinh doanh, bao bì mang phong cách cổ điển và cả cách quảng cáo từ thập niên 1970, 1980 đang trở lại thị trường Hàn Quốc khi người tiêu dùng tìm kiếm cảm giác hoài niệm cùng hương vị quen thuộc của các món ăn vặt và đồ uống truyền thống…

Trí tuệ nhân tạo ngày càng khát nước

Trí tuệ nhân tạo ngày càng khát nước

Nhu cầu nước khổng lồ để vận hành và làm mát các trung tâm dữ liệu phục vụ AI đang khiến các tập đoàn công nghệ lớn vấp phải làn sóng phản đối trên toàn cầu, khi cộng đồng địa phương lo ngại nguồn nước sinh hoạt bị đe dọa trong khi lợi ích kinh tế và việc làm mang lại còn hạn chế…

(Hình ảnh minh hoạ)

Start-up Mỹ tuyên bố tạo ra vàng từ thủy ngân

Tuyên bố mới đây từ một start-up Mỹ về việc biến thuỷ ngân thành vàng đã làm dấy lên những tranh luận về khả năng vàng nhân tạo có thể thay đổi nguồn cung, gây sức ép lên giá và đặt ra bài toán thương mại hóa đầy thách thức…