Một loạt mặt hàng nông sản đã liên tục tăng giá trong những tháng gần đây do thiệt hại mùa màng liên quan tới rủi ro biến đổi khí hậu trên toàn cầu, dẫn đến việc nguồn cung bị thắt chặt hơn nữa. Giá cao tạo thêm gánh nặng cho ví tiền của người tiêu dùng vào thời điểm lạm phát vẫn còn “cứng đầu”, ghi nhận mức 4,3% trong tháng 8.
S&P GSCI Softs - một chỉ số phụ của chỉ số hàng hóa S&P GSCI đo lường các mặt hàng mềm (soft commodities) - đã tăng hơn 18% tính từ đầu năm đến nay.
Giá thực phẩm, bao gồm nước cam, gia súc sống, đường thô và ca cao đều đạt mức cao nhất kể từ đầu năm trong tháng này. “Tất cả đều nằm trong đường cong giá lên do vấn đề nguồn cung”, ông Paul Caruso, giám đốc đầu tư hàng hóa tại Ancora cho biết.
Cụ thể, nước cam tăng giá do nguồn cung thiếu hụt và các cơn bão tấn công Florida - khu vực sản xuất nước cam chính cho các nhà xuất khẩu lớn của Mỹ. Brazil và Mexico cũng ghi nhận mức giảm sản lượng cam ước tính trong năm do thời tiết ấm hơn.
Giá thịt sống cũng được thúc đẩy bởi tình hình khó khăn trong chăn nuôi ở Mỹ, bên cạnh nhu cầu thịt bò tiếp tục tăng và phí đầu vào cho lao động cũng như nhiên liệu cao hơn. Một đợt hạn hán kéo dài ở vùng Trung Tây hồi đầu năm nay đã tàn phá các đồng cỏ và vụ mùa, buộc một số nông dân phải tiêu hủy đàn gia súc của mình.
Dữ liệu từ Bộ Nông nghiệp Mỹ dự báo nguồn cung sẽ giảm trong năm nay và năm tới, và có khả năng kéo dài đến năm 2025 và 2026, trước khi có khả năng phục hồi trở lại.
Không chỉ nguyên liệu cho bữa sáng hay bữa trưa trở nên đắt đỏ hơn, mà ngay cả món tráng miệng cũng vậy.
Giá đường thô và ca cao đã tăng vọt trong những tháng gần đây. Trong đó, giá đường đạt mốc 27,62 cent/lb vào tuần trước, mức cao nhất kể từ năm 2012 do nhu cầu tăng kết hợp với việc điều chỉnh sản lượng ở các nước sản xuất chính như Ấn Độ và Thái Lan vì thời tiết khắc nghiệt.
Giá ca cao tăng vọt lên 3.763 USD/tấn, cũng là mức cao nhất trong hơn một thập kỷ.
Ông Darwei Kung, người đứng đầu bộ phận hàng hóa và tài nguyên thiên nhiên tại DWS cho biết: “Các mặt hàng mềm nói riêng rất mỏng manh và nhạy cảm với sự thay đổi thời tiết. Đó là lý do tại sao chúng ta thấy giá tăng lên mà chưa có giải pháp nào cho ngắn hạn vì rất khó để mở rộng thêm sản xuất ngay lập tức trong khi một số sản phẩm chỉ có thể làm ra tại những vùng đất nhất định”.
Do thực phẩm và năng lượng không nằm trong tính toán lạm phát cốt lõi, người tiêu dùng có thể phải chịu giá cả hàng ngày cao hơn mức mà các nhà hoạch định chính sách của ngân hàng trung ương tính đến.
“Điều đó có thể tạo ra sự phân nhánh về quan điểm xung quanh lạm phát, gây khó khăn hơn cho người tiêu dùng, ít nhất là trong ngắn hạn”, ông Darwei Kung nói thêm.
Người mua hàng đang phải gánh chịu mức giá cao hơn khi các công ty thực phẩm lớn nhất thế giới đang cố gắng vượt qua chi phí đầu vào ngày càng tăng.
“Chắc chắn đây không phải là lúc để nói về giảm phát hay giảm giá vì mức tỷ suất lợi nhuận gộp vẫn còn thấp đáng kể…Chúng tôi vẫn thấy lạm phát chi phí đầu vào ở mức cao,” giám đốc tài chính Nestlé François-Xavier Roger chia sẻ trong Hội nghị Barclays về Mặt hàng chủ lực của Người tiêu dùng vào đầu tháng này.
Giám đốc tài chính của Unilever, ông Grame David Pitkethly cũng đưa ra lưu ý tương tự tại hội nghị. Công ty hiện vẫn chứng kiến lạm phát ở các hạng mục thực phẩm dinh dưỡng và kem. Vào cuối tháng 7, Unilever đã báo cáo mức tăng 12,6% về giá cơ bản đối với thực phẩm dinh dưỡng và 11,5% đối với kem.
Một số nhà phân tích đang trông cậy vào lãi suất cao hơn và nền kinh tế chậm lại để phần nào kiềm chế được nhu cầu của người tiêu dùng.
